وظایف و ویژگی‌های راننده سرویس
صلاحیت راننده سرویس مدرسه، برای انجام کار، باید از هر نظر تأیید شده باشد. طبق ماده ۳ «آیین نامه اجرایی حمل و نقل دانش آموزان مدارس»، رانندگان خودروهای حمل و نقل دانش آموزان به مدارس، باید دارای این شرایط باشند: «الف ـ دارا بودن حداقل ۲۳ سال تمام؛ ب ـ دارا بودن گواهی نامه معتبر برای رانندگی با وسیله نقلیه مربوطه؛ پ ـ عدم ابتلا به بیماری های مُسری، صَرع و عدم اعتیاد به موادمخدر و یا الکل، با ارائه گواهی از مراجع مربوطه؛ ت ـ نداشتن سوءپیشینه مؤثر کیفری و همچنین، عدم محکومیت به محرومیت یا محدودیت های رانندگی؛ ث ـ نداشتن سوءشهرت، به تأیید مراجع صالح؛ ج ـ تأهل (به استثنای زنان سرپرست خانوار)». طبق تبصره این ماده، اولویت ارائه خدمات حمل و نقل در مدارس دخترانه، با بانوان است. همچنین، ارائه خدمات به مدارس راهنمایی [هم اکنون دوره اول دبیرستان] و دبیرستان پسرانه، منحصراً برعهده رانندگان مرد است. بر اساس ماده ۴ این آیین نامه، پیمانکارانی که از سوی آموزش و پرورش برای سازمان دهی و ارائه خدمات مربوط به حمل و نقل دانش آموزان به مدارس، تعیین می شوند، موظف اند برای هر سرویس مدرسه، مراقبی را تعیین و برای تأیید به آموزش و پرورش معرفی کنند. استفاده از مراقب در سرویس مدارس، صرفاً در خودروهای جمعی، مانند وَن، مینی بوس و اتوبوس الزامی است.
نکته دیگری که باید در نظر داشت این است که رانندگان سرویس مدارس، در روزها و ساعت‌هایی که آموزش و پرورش معین کرده است، مجاز به ارائه خدمات خصوصی و عمومی دیگر نیستند. به دیگر سخن، آن ها نمی‌توانند در ساعت‌های تعیین شده به بهانه حمل مسافر یا هر اشتغال دیگری، از انجام وظیفه خود کوتاهی کنند و در ارائه خدمات، تأخیر داشته باشند.

رعایت مقررات راهنمایی و رانندگی
یکی از مهم ترین وظایف رانندگان سرویس‌های مدارس، مانند هر راننده دیگری، رعایت دقیق مقررات راهنمایی و رانندگی است. این موضوع، به ویژه در مورد رانندگان سرویس مدارس، به دلیل ضرورت حفاظت از سلامت و رعایت ایمنی دانش‌آموزان، حساس‌تر و مهم تر است. به همین دلیل، در ماده ۱۲ آیین‌نامه اجرایی مربوط به حمل و نقل دانش آموزان، می‌خوانیم: «هرگاه راننده خودروی مدارس، بیش از سه بار مرتکب تخلفات سرعت غیرمجاز، سبقت غیرمجاز، انحراف به چپ، عدم رعایت حق تقدم، عبور از چراغ قرمز و عبور از محل ممنوعه شود، گواهی صلاحیت وی برای مدت یک سال ضبط خواهد شد.» مطابق تبصره این ماده، «پلیس راهنمایی و رانندگی موظف است هر شش ماه یک بار وضعیت تخلف از مقررات راهنمایی و رانندگان خودروهای مدارس را به ادارات آموزش و پرورش و شهرداری و بخشداری محل اعلام نماید.»

اصول اخلاقی حرفه ای سفیران خودروهای سرویس مدارس:

  1. رعایت حقوق دانش آموزان و رفتار محترمانه با دانش آموزان
  2. پرهیز از به کار بردن الفاظ ناشایست
  3. رعایت حقوق عابرین پیاده
  4. رعایت حقوق سایر رانندگان
  5. آرامش و خونسردی و عدم اضطراب و استرس در رانندگی
  6. رعایت قوانین و مقرارات راهنمایی و رانندگی

رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی

یکی از مهم ترین وظایف سفیران سرویس‌های مدارس، مانند هر سفیر دیگری، رعایت دقیق مقررات راهنمایی و رانندگی است. این موضوع، به ویژه در مورد سفیران  سرویس مدارس، به دلیل ضرورت حفاظت از سلامت و رعایت ایمنی دانش‌آموزان، حساس‌تر و مهم تر است. به همین دلیل، در ماده ۱۲ آیین‌نامه اجرایی مربوط به حمل و نقل دانش آموزان، می‌خوانیم: «هرگاه راننده خودروی مدارس، بیش از سه بار مرتکب تخلفات سرعت غیرمجاز، سبقت غیرمجاز، انحراف به چپ، عدم رعایت حق تقدم، عبور از چراغ قرمز و عبور از محل ممنوعه شود، گواهی صلاحیت وی برای مدت یک سال ضبط خواهد شد.» مطابق تبصره این ماده، «پلیس راهنمایی و رانندگی موظف است هر شش ماه یک بار وضعیت تخلف از مقررات راهنمایی و رانندگان خودروهای مدارس را به ادارات آموزش و پرورش و شهرداری و بخشداری محل اعلام نماید.»

  1. به همراه داشتن مدرک رانندگی
  2. سوار و پیاده نمودن دانش آموزان طوری انجام شود که آنها مجبور به عبور از عرض معابر نشوند.
  3. جلوگیری از پیاده شدن دانش آموزان از درب سمت چپ خودرو
  4. ممونوعیت از سوار نمودن اطفال زیر ۱۲ سال در صندلی جلو
  5. رعایت ظرفیت تعداد سرنشین(مندرج در کارت خودرو)
  6. جلوگیری از ایستادن دانش آموزان در داخل خودرو (به ویژه در تاکسی های ون)
  7. الزام در بستن کمربند ایمنی برای دانش آموزان
  8. جلوگیری از بیرون آوردن سر و دست توسط دانش آموزان از پنجره خودرو یا باز کردن درب خودرو در حین حرکت.
  9. پرهیز از گردش ، انحراف و ترمز ناگهانی
  10. خودداری از فشاردادن و برداشتن پدال گاز به طور ناگهانی
  11. پرهیز از رانندگی در شانه های خیابان
  12. توجه به فرامین پلیس و همکاری لازم با آنها در چارچوب رعایت قانون حرکت در بین خطوط سفید
  13. استفاده از لاستیک یخ شکن و زنجیر چرخ در فصل زمستان
  14. اطمینان از بسته بودن درب های خودرو پیش از حرکت

شرایط و ضوابط خودروهای ویژه حمل و نقل دانش آموزی

  1. استفاده از خودرو های دارای ظرفیت ۴ نفر به بالا

ظرفیت خودرویی است که سفیران با آن، قصد دارند به حمل و نقل دانش آموزان بپردازند طبق ماده دو دستورالعمل ، نباید ظرفیت کمتر از ۴ نفر داشته باشند. ضمن این‌که شهرداری‌ها، برحسب مورد، ویژگی‌های دیگری، مثل «استیشن» نبودن یا صندوق‌دار بودن خودروها را هم به ویژگی‌های وسیله نقلیه اضافه می‌کنند.

  1. دارا بودن برگه معاینه فنی معتبر شهر تهران
  2. داشتن بیمه نامه شخص ثالث ، بیمه نامه سرنشین و بیمه نامه تکمیلی
  3. مجهز بودن به وسایل ایمنی از جمله کمربند ایمنی ، جعبه کمک های اولیه ، کپسول های اطفاء حریق
  4. سالم بودن سیستم ترمز و فرمان خودرو
  5. عدم نصب متعلقات غیر استاندارد روی خورو
  6. استفاده از تجهیزات گرمایشی و سرمایشی داخل خودرو

شرایط سفیران خودروهای ویژه حمل و نقل دانش آموزی

صلاحیت سفیران سرویس مدرسه، برای انجام کار، باید از هر نظر تأیید شده باشد. طبق ماده ۳ ” آیین نامه اجرایی حمل و نقل دانش آموزان مدارس”، سفیران خودروهای حمل و نقل دانش آموزان به مدارس، باید دارای این شرایط باشند:

الف ـ دارا بودن حداقل ۲۳ سال تمام؛

ب ـ دارا بودن گواهی نامه معتبر برای رانندگی با وسیله نقلیه مربوطه؛

پ ـ عدم ابتلا به بیماری های مُسری، صَرع و عدم اعتیاد به موادمخدر و یا الکل، با ارائه گواهی از مراجع مربوطه؛

ت ـ نداشتن سوءپیشینه مؤثر کیفری و همچنین، عدم محکومیت به محرومیت یا محدودیت های رانندگی؛

ث ـ نداشتن سوءشهرت، به تأیید مراجع صالح؛

ج ـ تأهل (به استثنای زنان سرپرست خانوار). طبق تبصره این ماده، اولویت ارائه خدمات حمل و نقل در مدارس دخترانه، با بانوان است.

همچنین، ارائه خدمات به مدارس راهنمایی [هم اکنون دوره اول دبیرستان] و دبیرستان پسرانه، منحصراً برعهده سفیران مرد است. بر اساس ماده ۴ این آیین نامه، پیمانکارانی که از سوی آموزش و پرورش برای سازمان دهی و ارائه خدمات مربوط به حمل و نقل دانش آموزان به مدارس، تعیین می شوند، موظف اند برای هر سرویس مدرسه، مراقبی را تعیین و برای تأیید به آموزش و پرورش معرفی کنند. استفاده از مراقب در سرویس مدارس، صرفاً در خودروهای جمعی، مانند وَن، مینی بوس و اتوبوس الزامی است.
نکته دیگری که باید در نظر داشت این است که سفیران سرویس مدارس، در روزها و ساعت‌هایی که آموزش و پرورش معین کرده است، مجاز به ارائه خدمات خصوصی و عمومی دیگر نیستند. به دیگر سخن، آن ها نمی‌توانند در ساعت‌های تعیین شده به بهانه حمل مسافر یا هر اشتغال دیگری، از انجام وظیفه خود کوتاهی کنند و در ارائه خدمات، تأخیر داشته باشند.

در ضمن موارد زیر نیز باید در انتخاب سفیران مورد توجه قرار گیرد.

  1. گذراندن دوره های آموزشی خاص سرویس مدارس در مرکز آموزش علمی کاربردی سازمان تاکسیرانی
  2. اولویت ارایه خدمات سرویس به دانش آموزان مدارس دخترانه توسط رانندگان بانو
  3. رعایت کامل موارد بهداشتی و نظافت خودروهای سرویس مدارس برای حفظ سلامت دانش آموزان
  4. خودداری از سوار نمودن افراد غیر مسئول در خودروهای ویژه حمل و نقل دانش آموزان.